Kwalifikacja technologii spawania (WPQR / WPS)

Co to jest WPQR i kiedy jest wymagane?

WPQR (Welding Procedure Qualification Record) to dokument zapisu kwalifikacji technologii spawania, który potwierdza, że konkretna procedura spawania (WPS — Welding Procedure Specification) wykonywana według określonych parametrów daje zlacze spawane spełniające wymagania jakości, mechaniczne i metalograficzne.

Kwalifikacja technologii spawania jest wymogiem normatywnym w przypadku produkcji wyrobów spawanych objętych:

• EN 15085 — pojazdy szynowe (CL1, CL2, CL3)
• EN 1090-2 — konstrukcje stalowe (EXC2, EXC3, EXC4)
• EN 1090-3 — konstrukcje aluminiowe
• EN 13480 — rurociagi przemysłowe metalowe
• EN 12952 / EN 12953 — kotly cieplne wodno-rurowe i plomienicowe
• AD 2000-Merkblatt HP 0 — zbiorniki cisnieniowe (DACS / PED 2014/68/UE)
• ASME Section IX — zbiorniki cisnieniowe ASME

Bez ważnych WPQR nie można oznakowac wyrobu spawanego znakiem CE (np. według PN-EN 1090) ani uzyskać certyfikacji EN 15085.

Normy serii EN ISO 15614

Kwalifikacja technologii spawania metodami badania zlaczy odbywa się najczęściej według:

• EN ISO 15614-1 — stał (najczęściej stosowana część)
• EN ISO 15614-2 — aluminium
• EN ISO 15614-7 — nakladki (overlays)
• EN ISO 15614-8 — łączenie rur z plytami sitowymi
• EN ISO 15613 — kwalifikacja na podstawie probnego zlacza w produkcji
• EN ISO 15612 — kwalifikacja na podstawie standardowej procedury spawania
• EN ISO 15611 — kwalifikacja na podstawie wczesniejszego doświadczenia

Niektore normy produktowe (np. EN 15085-3) określają, które z tych metod są dopuszczalne dla danego wyrobu i klasy.

Zmienne istotne (essential variables)

WPQR jest ważne tylko w określonym zakresie zmiennych istotnych. Zmiana ktoregokolwiek z nich wymaga nowej kwalifikacji:

• Metoda spawania (np. 111, 121, 131, 135, 136, 138, 141)
• Material podstawowy (grupa według ISO/TR 15608: 1.x, 2.x, 8.x itd.)
• Material dodatkowy (klasyfikacja AWS / EN ISO)
• Grubosc materialu podstawowego (zakres uznany przez probke)
• Grubosc materialu dodatkowego (jeśli aplikowalne)
• Pozycja spawania (PA, PB, PC, PD, PE, PF, PG)
• Gaz oslonowy (rodzaj, mieszanina)
• Cieplo wlozone (zakres parametrów)
• Obrobka cieplna przed/po spawaniu (PWHT)

Zakres badan w ramach WPQR

Procedura kwalifikacji według EN ISO 15614-1 obejmuje typowo:

• Badania nieniszczace (NDT) — VT (wzrokowe), MT (magnetycznoproszkowe), PT (penetracyjne), RT (radiograficzne), UT (ultradzwiekowe)
• Badania niszczace (DT):
  • Proba rozciagania poprzecznego — Rm, Rp0,2
  • Proba zginania — bok 4t lub face/root
  • Proba udarności Charpy — KV w określonej temperaturze
  • Pomiar twardosci — HV10 lub HV5 według profilu
  • Badanie metalograficzne — makroskopowe i mikroskopowe
• Pomiar geometrii zlacza — wzmocnienie, podtopienia, niezgodności

Rola LL-C jako jednostki inspekcyjnej (third party)

LL-C (Certification) Czech Republic a.s., poprzez swoja jednostkę inspekcyjna, działa jako strona trzecia w procesie kwalifikacji WPQR. Rola obejmuje:

• Nadzor nad spawaniem probnego zlacza zgodnie z WPS
• Zlecenie i nadzor badan w akredytowanym laboratorium
• Ocene zgodności wyników z normami referencyjnymi
• Wystawienie WPQR jako uznawanego dokumentu third party
• Konsultacje przy ustaleniu zakresu zmiennych istotnych

WPQR wystawione przez LL-C ma status dokumentu inspekcji uznawanego przez producentów stali, końcowych odbiorców (PKP, ZNTK, generalni wykonawcy) oraz w projektach międzynarodowych.

Powiazane usługi LL-C

Kwalifikacja WPQR funkcjonuje w ekosystemie certyfikacji spawalniczych, które LL-C oferuje kompleksowo:

• ISO 3834 — system jakości spawania (część 2/3/4)
• EN 15085 — spawanie pojazdów szynowych
• PN-EN 1090 — konstrukcje stalowe i aluminiowe (CE)
• EN ISO 9606 — kwalifikacja spawaczy (osobny program)
• EN ISO 14732 — kwalifikacja operatorów spawania zmechanizowanego

Dla większości klientów LL-C realizuje kompleksowy pakiet: WPQR + kwalifikacja spawaczy + certyfikat ISO 3834 + certyfikat EN 15085 / PN-EN 1090.

LL-C s.r.o. (Czechy) — strona-matka

LL-C (Certification) Czech Republic a.s. prowadzi pełne kompetencje inspekcyjne w obszarze spawalnictwa od ponad 20 lat, wystawiajac WPQR uznawane przez producentów taboru kolejowego, generalnych wykonawców konstrukcji stalowych oraz inwestorów w przemysle paliwowo-energetycznym. LL-C Polska reprezentuje grupe na rynku polskim, koordynujac prace inspekcyjne we współpracy z polskimi inspektorami spawalniczymi.

Skontaktuj się z nami w celu omowienia kwalifikacji WPQR dla Państwa konkretnej procedury spawalniczej.

Często zadawane pytania (FAQ)